Behzat Ç. Neden Yayından Kaldırıldı?

İnternette dolaşan "Behzat Ç. yayından kaldırıldı" cümlesi, RTÜK'ün 2012'deki cezasıyla dizinin 2013'teki final tarihini aynı olay sanan bir kısayoldan geliyor. Oysa aralarında bir yıldan fazla mesafe var ve ikisinin sebebi de farklı.

Dizi, Emrah Serbes'in "Her Temas İz Bırakır" romanından uyarlandı ve Ankara Emniyeti'nde cinayet masasında çalışan sert, alkolik, küfürbaz bir polis müdürünü anlatıyordu. Başroldeki Erdal Beşikçioğlu'nun performansı, senaryonun argo ve gerçekçi diliyle birleşince dizi kısa sürede kült bir izleyici kitlesi topladı.

Aslında yayından kaldırılmadı, RTÜK'le geriliyordu

Behzat Ç.'nin RTÜK'le ilişkisi başından beri gergindi. 18-19 Haziran 2012 tarihli bir yayın nedeniyle RTÜK, dizide karakterlerin "hemen her yaşam kesitinde, barda, meyhanede, evde, apartmanda, sokakta" alkol tükettiğini ve küfürlü konuştuğunu tespit etti; gerekçe olarak çocuk izleyicilerin Behzat karakterini model alabileceği ve polis mesleğinin olumsuz temsil edildiği belirtildi. Sonuç 273.710 TL'lik bir para cezasıydı ve dönemin haberlerine göre bu, bir dizi için verilen rekor cezalardan biriydi.

Ceza tek başına bir "kapatma" değildi ama etkisiz de kalmadı. RTÜK baskısı yayın saatinin geriye kaydırılmasına ve bazı bölümlerin kısaltılmasına yol açtı. Yapımcı taraf sansüre boyun eğmemeye çalıştı, dizi argo dilini ve sert sahnelerini büyük ölçüde korudu, ama her yeni sezon RTÜK'le yeni bir gerilim demekti.

2010'da başlayan risk: küfürlü, içkili bir polis dizisi

Behzat Ç.'nin çıktığı 2010 yılı, Türkiye televizyonunda polisiye dizilerin çoğunlukla temiz kahramanlarla anlatıldığı bir dönemdi. Behzat Ç. bunun tam tersini yaptı: başkarakter alkolik, ağzı bozuk, kural tanımaz ve çoğu zaman kendi kurumuyla kavgalıydı.

Dizi ilk bölümlerde düşük reytingle başladı ve kanalın diziyi 5-6 bölüm sonra kaldırmayı düşündüğü biliniyor. Ama kısa sürede oluşan sadık izleyici kitlesi, Star TV'yi diziyi sürdürme kararına ittirdi. Bu, dönemin televizyon anlayışına göre sıra dışı bir risk almaktı; kanal hem reyting hem RTÜK baskısı arasında diziyi 3 sezon boyunca yayında tuttu.

Dizinin özgünlüğü yalnızca dilinde değildi. Kamera kullanımı klasik stüdyo dizilerinden farklıydı, sokak çekimleri ve belgesel havası taşıyan sahneler vardı. Her bölüm cinayet soruşturmasının yanında bürokrasi, adaletsizlik ve toplumsal eşitsizlik gibi konulara da değiniyordu; bu ikili yapı (polisiye + toplumsal eleştiri) dizinin ayırt edici yanı oldu.

Yönetmen koltuğunda Serdar Akar'ın imzası vardı ve dizinin genel havasını büyük ölçüde o belirledi. Ekip, stüdyo dizilerinin aksine gerçek Ankara sokaklarında, apartman aralarında ve meyhanelerde çekim yapmayı tercih etti; bu da dizinin "belgesel gibi" hissettirmesinin bir sebebiydi. Karakterlerin argosu senarist Emrah Serbes'in polis çevresinden derlediği gerçek jargona dayanıyordu, bu yüzden izleyici diyalogları "yapmacık" değil "duyduğun gibi" buluyordu.

Sayılarla Behzat Ç.: sezon sezon dökümü

Dönem	Yıl	Kanal	Bölüm/uzunluk
1-3. sezon	2010-2013	Star TV	toplamda 96 bölüm, bölüm başı yaklaşık 65 dakika
RTÜK cezası	2012	-	273.710 TL, alkol ve küfür gerekçesiyle
Ara dönem	2013-2019	-	dizi yayında değildi
4. sezon	2019	BluTV	9 bölüm, dijital platforma özel
Spin-off	2020-2021	BluTV	"Saygı: Bir Ercüment Çözer Dizisi"
Yeni uyarlama	2022	BluTV/HBO Max	"Çekiç ve Gül: Bir Behzat Ç. Hikayesi"

Toplamda dizinin evreni 2010'dan 2022'ye, 12 yıla yayılan bir çizgi çiziyor. Ana hikaye 105 bölümle (3 sezon Star TV + 1 sezon BluTV) tamamlanmış sayılıyor.

Peki ne oldu?

Star TV'deki yayın 2013'te 3. sezonun bitmesiyle sona erdi; kanal resmi bir "iptal" açıklaması yapmadı, dizi sessizce takvimden düştü. Ekonomik ve reyting baskısı, RTÜK'ün sürekli denetimi ve yapım maliyetleri bir arada düşünüldüğünde, kanalın diziyi bir süre sonra yeni sezona taşımama kararı aldığı anlaşılıyor.

Altı yıl sonra, 2019'da dizi BluTV'de 4. sezonla geri döndü; bu artık geleneksel televizyon değil, dijital abonelik platformuydu. Ancak bu dönüş de uzun sürmedi: yalnızca 9 bölümle sınırlı kaldı. Başrol oyuncusu Erdal Beşikçioğlu, sonraki açıklamalarında yönetmen Serdar Akar ve yapımcı Memduh Başgan'ın yeni sezonda yer almayacağını öğrenince kendisinin de dizide kalmak istemediğini söyledi.

Dizinin evreni tamamen kapanmadı. 2020-2021'de "Saygı: Bir Ercüment Çözer Dizisi" adıyla bir yan hikaye (spin-off) yayınlandı; başrolde Nejat İşler'in canlandırdığı Ercüment Çözer karakteri öne çıktı. 2022'de ise "Çekiç ve Gül: Bir Behzat Ç. Hikayesi" adıyla yeni bir uyarlama geldi, bu kez HBO Max/BluTV ortaklığıyla ekrana geldi. Bugün orijinal dizinin 105 bölümü TV+ gibi platformlarda izlenebiliyor; yani dizi arşivlerden silinmiş değil, sadece yayın hattı dört kez değişmiş bir yapım.

Bu uzun ve dağınık geçmiş, "yayından kaldırıldı" cümlesinin neden yanlış anlaşıldığını da açıklıyor. Bir izleyici RTÜK cezasını duyup dizinin susturulduğunu düşünebiliyor, bir başkası 2013'teki final ile 2019'daki dönüş arasındaki altı yıllık boşluğu "kapatıldı" diye yorumluyor. Oysa ortada tek bir kapatma kararı yok; kanal değişikliği, ekonomik hesap ve oyuncu tercihleri üst üste binen ayrı olaylar.

Hafıza köşesi

• "Behzat Ç. RTÜK tarafından tamamen yasaklandı." Yasaklanma değil, para cezası ve yayın saati değişikliği söz konusuydu. Dizi cezadan sonra da bir yıl daha yayında kaldı.
• "Dizi 2012'deki RTÜK cezasından hemen sonra bitti." Hayır, ceza 2012'de geldi, Star TV'deki yayın 2013'te 3. sezonun doğal bitişiyle sona erdi; iki olay art arda ama aynı değil.
• "Behzat Ç. bir daha hiç çekilmedi." Aksine, 2019'da BluTV'de 4. sezonla devam etti ve sonrasında iki farklı yan yapım (2021 ve 2022) doğdu.
• "Dizi başından beri BluTV'deydi." Hayır, ilk 3 sezon geleneksel televizyonda, Star TV'de yayınlandı; BluTV'ye geçiş yalnızca 4. sezonla, 2019'da oldu.

Sık sorulanlar

Behzat Ç. hangi kanalda yayınlandı?

İlk 3 sezon Star TV'de, 2010-2013 yılları arasında yayınlandı. 4. sezon ise 2019'da dijital platform BluTV'ye taşındı.

Behzat Ç.'nin RTÜK cezası neden verildi?

RTÜK, 2012'de dizide karakterlerin sık sık alkol tüketmesini ve küfürlü konuşmasını gerekçe göstererek 273.710 TL'lik bir ceza kesti; gerekçede çocuk izleyicilerin karakteri örnek alma riski de vardı.

Behzat Ç.'yi kim oynuyordu?

Başrolü Erdal Beşikçioğlu oynadı. Dizide ayrıca Nejat İşler, Seda Bakan ve Ege Aydan gibi isimler önemli roller üstlendi.

Behzat Ç. gerçekten yasaklandı mı?

Hayır. RTÜK'ten para cezası aldı ve yayın saati değişti ama bir "yasaklama kararı" olmadı; dizi Star TV'de bir sezon daha sürdü ve sonra dijitale taşınarak devam etti.

Behzat Ç.'nin yeni bölümü var mı?

Orijinal dizi 2019'daki 4. sezonla tamamlandı sayılıyor. Ancak aynı evrende 2021'de "Saygı" ve 2022'de "Çekiç ve Gül" adlı yeni yapımlar çekildi.

İlgili neydi'ler

• Medcezir neden bitti?
• Çocuklar Duymasın oyuncuları şimdi ne yapıyor?
• Fox TV'nin eski adı neydi?
• Eski diziler arşivi

Kaynaklar

• Behzat Ç.'ye sert tokat - RTÜK cezası haberi
• Behzat Ç. efsanesi neydi? - dizinin tarzı ve RTÜK gerilimi
• Behzat Ç. neden bitti? Erdal Beşikçioğlu açıklıyor
• Behzat Ç. Bir Ankara Polisiyesi - İngilizce Vikipedi
• Behzat Ç. dizi sayfası - Star TV